NAVO test deze week nieuwe defensietechnologie op basissen in Letland

Op de militaire bases Ādaži en Sēlija in Letland is deze week een reeks experimenten met nieuwe NAVO-defensietechnologie van start gegaan, meldt het Letse ministerie van Defensie. De proeven lopen volgens drie sporen tegelijk. Eind oktober worden ze afgesloten met het NAVO-evenement FUSE. Ādaži is de grootste legerbasis van Letland, niet ver van hoofdstad Riga. Samen met het kleinere Sēlija is het vaker het decor van NAVO-activiteiten in het Baltische land, dat aan Rusland en Belarus grenst.

Een van de drie sporen is DiBaX 2026, meldt het Letse ministerie van Defensie. Het is een experiment met een digitale ruggengraat voor communicatie tussen defensiesystemen van verschillende bondgenoten. Het is al het vijfde jaar op rij dat DiBaX in Letland wordt gehouden. Het doel is steeds hetzelfde: apparatuur en software van verschillende NAVO-landen moeten tijdens een inzet beter met elkaar kunnen communiceren. Zulke interoperabiliteit geldt in de NAVO als een van de lastigste technische problemen. Elk land heeft namelijk zijn eigen systemen en leveranciers, opgebouwd over tientallen jaren.

Het tweede spoor heet LCI-X, kort voor Layered Counter UAS Initiative. Daarbij worden sensoren en effectoren getest om een laag van verdediging tegen drones op te bouwen. Dat onderwerp ligt in de Baltische regio al langer gevoelig, sinds drones een steeds grotere rol spelen op het slagveld in Oekraïne, dat niet ver van Letland ligt. Het derde spoor, NGT (Next Generation Targeting), ontwikkelt nieuwe capaciteit voor dieptetreffers. Daarmee kan een leger bijvoorbeeld bevoorradingslijnen of commandoposten ver achter het front uitschakelen, in plaats van alleen doelen vlak bij de frontlinie zelf.

Aan de experimentenreeks doen bijna honderd bedrijven uit de defensie-industrie mee. Zij komen met vertegenwoordigers uit meer dan twintig landen, naast militairen van bondgenoten. Dat zijn ongeveer drie keer zoveel deelnemende partners als in voorgaande jaren. Daarmee is dit de grootste editie tot nu toe. Eerdere edities van het experiment trokken dus duidelijk minder bedrijven en landen. Voor Letland, een klein land aan de oostflank van de NAVO, is zo’n grote opkomst ook een signaal dat het bondgenootschap technologie en kennis wil bundelen dicht bij de grens met Rusland.

Minister Raivis Melnis, in Letland verantwoordelijk voor Defensie, zegt dat het experiment laat zien dat Letland geavanceerde defensietechnologie onder realistische operationele omstandigheden kan testen. Dat versterkt volgens hem de samenwerking met NAVO-bondgenoten. Het bevordert ook de technologische compatibiliteit tussen hun systemen, zodat apparatuur van verschillende landen straks makkelijker samenwerkt op het slagveld. Voor een klein land als Letland, dat zelf geen grote defensie-industrie heeft, is meedoen aan zulke experimenten ook een manier om toegang te krijgen tot technologie van andere bondgenoten.

De experimentenreeks wordt eind oktober afgesloten met FUSE, het NAVO-evenement waarin de geteste technologische oplossingen in de praktijk worden gevalideerd. Dat moet een snellere integratie van de nieuwe systemen in de defensiecapaciteit van het bondgenootschap mogelijk maken. Veelbelovende technologie hoeft zo niet jarenlang in de testfase te blijven hangen voordat ze bij troepen in gebruik komt.