Kulbergs sluit eerste ronde coalitieoverleg af, Šlesers belooft steun, Abu Meri verlaat JV

Premier Andris Kulbergs leidt de partij Apvienotais saraksts (AS) en trekt de regeringsvormingsgesprekken. Hij heeft maandag 2 november de eerste onderhandelingsronde over een nieuwe Letse regering afgesloten. Een akkoord over de samenstelling van het kabinet is er nog niet. Kulbergs sprak die dag onder meer met vertegenwoordigers van Latvija pirmajā vietā (LPV), de partij van Ainārs Šlesers. Beide partijen kwamen overeen in te zetten op het verlagen van de staatsuitgaven. Ook willen ze de economische groei aanjagen. Jaunā Vienotība (JV), tot voor kort een van de regeringspartijen, wacht na deze ronde op de volgende onderhandelingsfase. De partij zegt open te staan voor verdere gesprekken.

Zo’n eerste onderhandelingsronde dient om te peilen welke partijen elkaar vinden op de hoofdlijnen van beleid. Concrete afspraken over ministersposten volgen pas later. In Letland duurt het na verkiezingen vaak weken voordat zo’n kabinet staat. Het parlement, de Saeima, moet het daarna ook nog goedkeuren. Tot die tijd blijft de vorige regering demissionair aan het werk. Geen enkele partij haalt op eigen kracht een meerderheid in de Saeima. Daarom moeten meerdere partijen samen een coalitie vormen die wel op de helft of meer van de zetels kan rekenen. AS nam na de verkiezingen het voortouw om die coalitie samen te stellen, met Kulbergs als kandidaat-premier.

Šlesers zegt na het overleg met Kulbergs dat zijn partij ook onpopulaire hervormingen zal steunen. Dat geldt ook als die hervormingen tot maatschappelijke onrust kunnen leiden. Hij vergelijkt de financiële situatie van Letland met een zinkende Titanic. Op de vraag of LPV ook een kabinet met Nacionālā apvienība (NA) en JV zou steunen, gaf hij geen rechtstreeks antwoord. LPV is de partij van zakenman en politicus Ainārs Šlesers. Ze kwam bij de verkiezingen van oktober als nieuwe partij de Saeima binnen. NA, de Nacionālā apvienība, is een conservatieve partij. Ze werkte in de voorgaande regeringsperiode al met Vienotība en AS samen in een coalitie.

Diezelfde maandag kondigde aftredend minister van Volksgezondheid Hosams Abu Meri aan dat hij de partij Vienotība (JV) verlaat, meldt JV-politicus en nieuw gekozen Saeima-deputate Edmunds Jurēvics. Dat gebeurt nu de termijn van de huidige Saeima afloopt. Hij deed dat via zijn eigen Facebook-account. Jurēvics zegt dat er geen aanwijzingen zijn dat ook andere bekende partijleden de partij zouden verlaten. Vienotība was in de aanloop naar de verkiezingen van oktober actief onder de naam Jaunā Vienotība (JV). De partij was de afgelopen regeringsperiode een van de coalitiepartijen in Letland en leverde in die periode ook de premier. Abu Meri was tot het einde van die regeringsperiode minister van Volksgezondheid, verantwoordelijk voor het nationale Letse zorgbeleid.

De aftocht van Abu Meri en de onzekerheid over de samenstelling van de nieuwe regering spelen zich in dezelfde week af. De onderhandelende partijen hebben verder nog weinig in het openbaar gedeeld over tussentijdse afspraken of een concreet tijdpad. JV wacht nu op de volgende ronde van de onderhandelingen voordat de partij verdere stappen zet. Wanneer die ronde begint, heeft Kulbergs nog niet gezegd.